Verwend door de altijd volle schappen kon ik me er zo aan ergeren dat aan het eind van de dag het broodschap in de supermarkt leeg was, zocht ik het mooiste fruit uit, en pakte ik het achterste pak melk met de langste houdbaarheid. Onwetend over wat de datum op het product precies betekent gooide ik zonder na te denken alles wat over datum was zo in de vuilnisbak. Nu, jaren later, kan ik mij nauwelijks voorstellen dat ik die consument was, dat ik alles voor lief nam en niet stilstond bij de gevolgen van mijn onbewuste gedrag. 

Opgegroeid in een gezin waar vrijwel alles zelfgemaakt werd, en iets pas werd weggegooid als het echt niet meer te repareren was. Met een opa en oma die de hongerwinter hebben meegemaakt, die liever deelden dan het voor zichzelf hielden, en waar weggooien uit den boze was. Delen, waarderen en repareren is wat ik vanuit mijn jeugd heb meegekregen. En toch was ook ik zonder het door te hebben van burger veranderd in een consument, ik was  in de val van de consumptiemaatschappij beland. 

Weerstand omzetten in daden

Als ontwerper kwam ik in aanraking met de gigantische reststromen textiel, die ik gebruikte om nieuwe producten van te maken. Langzaam openden mijn ogen en ontstond er steeds meer weerstand naar de weggooi cultuur waarin ik verstrengelt zat. Om die weerstand om te zetten in daden opende ik samen met een goede vriendin de duurzame conceptstore LU-ST. Hier verkochten we producten van Nederlandse ontwerpers, gemaakt van reststromen en gerecyclede materialen. Steeds beter wist ik de reststromen als middel in te zetten om bewustwording en gedragsverandering te stimuleren. 

Een blinde vlek had ik voor de voedselketen. Misschien stak ik stak mijn kop in het zand, misschien wilde ik niet weten hoe het werkelijk in elkaar zat omdat ik dan niet meer terug kon en mijn eetgewoontes moest aanpassen. Misschien had ik werkelijk geen idee, bleef de werkelijkheid buiten mijn gezichtsveld. Misschien was het de bedoeling dat ik als consument blind was geworden. Zo’n vijf jaar geleden verdween deze blinde vlek door een beeld dat nog steeds op mijn netvlies gebrand staat. 

We toverde onze winkel om tot food waste pop-up restaurant. Bij lokale winkeliers en groothandels haalde we voedsel op dat anders de container in zou verdwijnen. Het eerste adres waar we reststromen voor het diner ophaalde was een grote groenten en fruit groothandel. Daar stond ik dan, in een grote hal vol pallets met ‘te kleine’ bloemkolen, champignons met de stickers ‘oesterzwam’, pallets selderij die in een ‘verkeerde’ hoeveelheid verpakt waren. Pallets en pallets vol vers voedsel dat dagelijks de container in verdwijnt. Ik wist niet wat ik zag, en dit was pas het eerste adres op onze tocht naar voedselverspilling….

Mijn consumenten ogen stonden wijd open, ik zag een keerzijde van de voedselketen die ik niet kende maar waar ik ook zeker geen onderdeel van wilde zijn. Verbijstering, ongeloof, weerstand, schuldgevoelens, emoties die door mijn lijf gierden en van alles in mij losmaakte. Hoe kunnen we zo omgaan met voedsel wat notabene onze eerste levensbehoefte is? Hoe kunnen we al het werk van de boeren, de grondstoffen, alle verpakkingen en transport zomaar weggooien omdat dat de goedkoopste oplossing is? En hoe kunnen we dit doen terwijl miljoenen mensen in honger leven? Vragen die mij tot op de dag van vandaag niet loslaten. 

Een recept wat bewustwording doet ontwaken

Een fractie van al het eten dat we gezien hadden konden we redden voor het diner. Chefs van lokale horecazaken kwamen vrijwillig koken en mochten hun creativiteit te botvieren op de blackboxen aan gered voedsel. ‘Afval’ wisten ze om te toveren tot culinaire gerechten. Onze gasten werden verrast door een hoogstaand 4 gangen diner, live muziek en een flinke dosis bewustwording! Aan tafel deelden wij de ervaring van onze voedselverspilling tocht, en ontstonden er gesprekken over ervaringen en onwetendheid van tafelgenoten. Niet alleen onze consumenten ogen waren geopend, door ervaringen te delen stonden ook de ogen van al onze gasten wagenwijd open.  Aan het eind van de avond mochten zij doneren wat ze het waard vonden, van de opbrengst kochten wij voedselpakketten voor de lokale Voedselbank.

Onbewust hadden we een heel sterk recept ontwikkelt, een recept dat voedsel red, creativiteit laat stromen, bewustwording ontwaakt en mensen helpt die dat nodig hebben. Een recept die mijn weerstand en emoties omtoverde naar hoop, energie en strijdlust. 

Onbewust stond ik die avond aan de start van een missie die mij tot op de dag van vandaag niet meer los laat.

Mirte van Eijl – founder I CHANGE

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *